ایران در سه مکان فعالیتهای هستهای محرمانه انجام داده است
یک رسانه غربی به نقل از آژانس اتمی مدعی تسریع در غنیسازی ۶۰ درصدی در ایران شد.
به گزارش اسپادانا خبر، آژانس بینالمللی انرژی اتمی گزارش داده جمهوری اسلامی ایران تولید اورانیوم غنیشده در سطح تا ۶۰ درصد را تسریع کرده است.
بنابر گزارش خبرگزاری فرانسه که به نسخهای از این گزارش دسترسی پیدا کرده است آژانس اتمی در گزارش خود مدعی شد که «این افزایش قابل توجه در تولید و انباشت اورانیوم غنیشده با خلوص بالا توسط ایران تنها کشور غیر هستهای که چنین مواد هستهای تولید میکند، بسیار نگرانکننده است.»
همچنین بنابر گزارش خبرگزاری آسوشتدپرس در گزارش محرمانه آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادعا شده است که ایران ذخایر اورانیوم غنیشده خود در سطوح بالا را افزایش داده و از تهران خواسته شده است که فوراً مسیر خود را تغییر دهد و با تحقیقات آژانس همکاری کند.
گزارش جدید آژانس بینالمللی انرژی اتمی مدعی است که ایران تا ۱۷ مه، ۴۰۸.۶ کیلوگرم اورانیوم غنیشده تا ۶۰سطح درصد ذخیره کرده است. این میزان، افزایش ۱۳۳.۸ کیلوگرمی را از آخرین گزارش آژانس در ماه فوریه نشان میدهد.
گزارش قبلی آژانس اتمی، این ذخایر را ۲۷۴.۸ کیلوگرم اعلام کرد.
روایت رویترز از گزارش گروسی به آژانس
ایران فعالیتهای هستهای محرمانهای در سه مکان انجام داده است
رویترز آورده است:
ایران پیشتر فعالیتهای هستهای محرمانهای را با استفاده از موادی که به نهاد نظارت هستهای سازمان ملل (آژانس بینالمللی انرژی اتمی) اعلام نشده بودند، در سه مکان که مدتهاست تحت تحقیق قرار دارند، انجام داده است. این موضوع در گزارشی گسترده و محرمانه خطاب به کشورهای عضو آمده که رویترز آن را مشاهده کرده است. ایران پیشتر فعالیتهای هستهای محرمانهای را با استفاده از موادی که به آژانس اعلام نشده بودند، در سه مکان انجام داده است. این سه مکان و مکانهای احتمالی مرتبط دیگر بخشی از یک برنامه ساختاریافته هستهای بودهاند که ایران تا اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی اجرا میکردرویترز روایتی از گزارش جامع گروسی به آژانس درمورد ایران را ارائه داد.
همچنین آژانس بینالمللی انرژی اتمی دو گزارش فصلی درباره ایران برای کشورهای عضو ارسال کرده است که یکی از آنها به درخواست شورای حکام تهیه شده است.
گزارش اول:
برآوردها نشان میدهد که میزان ذخایر اورانیوم غنیشده ایران از گزارش فصلی قبلی تاکنون، ۹۵۳.۲ کیلوگرم افزایش یافته و به ۹۲۴۷.۶ کیلوگرم رسیده است. همچنین تخمین زده میشود که ذخایر اورانیوم غنیشده ایران با خلوص تا ۶۰ درصد، به شکل هگزا فلوراید اورانیوم (UF ۶)، حدود ۱۳۳.۸ کیلوگرم افزایش یافته است.
گزارش دوم:
آژانس اعلام کرده که شاخصهای قابلاعتماد و مستندی درباره وجود یک برنامه هستهای اعلامنشده از نوعی که پیشتر توصیف شده در مورد ایران در دست نیست با این حال آژانس تأکید کرده که ایران بارها به پرسشهای آژانس پاسخ نداده یا پاسخهای فنی قابلاعتماد ارائه نکرده و اقدام به پاکسازی مکانها کرده است.
رافائل گروسی، مدیر کل آژانس بار دیگر خواستار همکاری کامل و مؤثر ایران با آژانس شده است.
ایران با ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی خود، سوخت کافی برای ساخت ۱۰ بمب هستهای در اختیار دارد در حالیکه در زمان گزارش قبلی در فوریه، این رقم بیش از ۶ بمب بود
لارنس نورمن خبرنگار وال استریت ژورنال نوشت:
برای خلاصه کردن گزارش جامع درباره برنامه هستهای ایران و همچنین آخرین گزارش فصلی آژانس درباره برنامه هستهای ایران باید گفت:
بدتر از این نمیتوانست باشد.
در ادامه این مطلب آمده است:
سرعت انباشت اورانیوم با غنای بالا (HEU) معادل سوخت مورد نیاز برای ساخت حداقل یک سلاح هستهای در هر ماه است. بین ۸ فوریه تا ۱۶ مه، این میزان ۱۳۳.۸ کیلوگرم افزایش یافته است. هیچ نشانهای دال بر این وجود ندارد که ایران از زمان آغاز مذاکرات هستهای در ۱۲ آوریل تولید اورانیوم با غنای بالا را کاهش داده باشد. در حال حاضر، ایران تنها با اورانیوم ۶۰ درصدی خود، سوخت کافی برای ساخت تقریبی ده بمب هستهای در اختیار دارد — در حالیکه در زمان گزارش قبلی در فوریه، این رقم بیش از شش بمب بود. در حوزه پادمانها نیز، هیچ پیشرفت قابلذکری حاصل نشده است. آژانس همانطور که پیشتر نیز روشن شده بود، تأیید میکند که ایران تا اوایل دهه ۲۰۰۰، دارای یک «برنامه هستهای ساختاریافته» بوده است. همچنین، عدم ارائه پاسخهای شفاف از سوی ایران این گمان را تقویت میکند که ایران...«مقداری مواد هستهای ناشناخته و/یا تجهیزات آلوده و سایر اقلام باقیمانده از برنامه هستهای» را در اختیار داشته است — که این اقلام در یکی از سایتهای تهران، بین سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۸ نگهداری میشدهاند و پس از آن از آن محل منتقل شدهاند.
در اینجا چند نقلقول مهم از خلاصه گزارش جامع آمده است؛ گزارش صراحتاً بر خطر انحراف مواد هستهای اعلامنشده و قابلاستفاده تأکید دارد:
«در نتیجه، آژانس در حال حاضر به این نتیجه میرسد که ایران مواد و فعالیتهای هستهای در سه سایت اعلامنشده را گزارش نکرده است.»
این سایتها عبارتاند از: لویزان-شیان، ورامین و تورقوزآباد.
«به دلیل نبود پاسخهای فنی قابلقبول از سوی ایران، آژانس نمیتواند تشخیص دهد که مواد هستهای در این سه سایت: مصرف شدهاند، با مواد اعلامشده دیگر مخلوط شدهاند، یا همچنان خارج از نظام پادمان باقی ماندهاند.»
«رایزنیها و گفتگوهای گسترده، از جمله در سطح عالی، که آخرین مورد آن در تاریخ ۲۸ مه ۲۰۲۵ بوده، تا کنون منجر به دریافت هیچ پاسخ فنی معتبر از سوی ایران درباره مواد هستهای در سه مکان یادشده نشده است.»
این سه مکان شامل: لویزان-شیان، ورامین و تورقوزآباد هستند. همچنین فعالیتهای هستهای در چهار مکان مختلف که در بخشهای مربوطه گزارش ذکر شدهاند، مطرح بودهاند جالب آنکه آژانس با وجود فقدان پاسخهای معتبر، بررسی درباره دو مورد از این چهار مکان را کنار گذاشته است.
«مدیرکل بار دیگر، بهطور فوری از ایران میخواهد که بهطور کامل و مؤثر با آژانس همکاری کند. تا زمانی که ایران همکاری لازم را انجام ندهد، آژانس قادر نخواهد بود اطمینان دهد که برنامه هستهای ایران صرفاً اهداف صلحآمیز دارد.»
گزارش آژانس با اهداف سیاسی تهیه شده است
وزارت امور خارجه و سازمان انرژی اتمی در بیانیهای مشترک در مورد گزارش اخیر مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کردند: جمهوری اسلامی ایران ضمن ابراز تأسف از انتشار این گزارش که با اهداف سیاسی از طریق فشار بر آژانس تهیه شده است، اعتراض صریح خود را نسبت به محتوای آن اعلام مینماید.
به گزارش ایسنا، وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران و سازمان انرژی اتمی در مورد گزارش مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی به نشست شورای حکام در ژوئن ۲۰۲۵، بیانیه مشترکی صادر کردند.
در این بیانیه آمده است که با توجه به انتشار گزارش اخیر از سوی مدیرکل آژانس بین.المللی انرژی اتمی مندرج در سند GOV/2025/25 مورخ ۳۱ مه ۲۰۲۵، وزارت امور خارجه و سازمان انرژی اتمی لازم میدانند بر موارد زیر تاکید کنند:
دولتهای انگلستان، فرانسه، آلمان و ایالات متحده آمریکا، به صورت مکرر تعهدات خود ذیل برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) و قطعنامه ۲۲۳۱ را نقض نموده و در عین حال به وضع تحریمهای یکجانبه غیرقانونی و فشارهای مغایر با اصول حقوق بینالملل علیه جمهوری اسلامی متوسل شدهاند. در نشست نوامبر ۲۰۲۴ شورای حکام آژانس، این کشورها طی یک اقدام سیاسی و ناموجه و بدون توجه به دستاوردهای سفر مدیرکل آژانس به ایران، قطعنامهای علیه ایران ارائه نمودند که عدم همراهی تعداد زیادی از اعضاء با این رویکرد سیاسی و مخرب بانیان قطعنامه را در پی داشت.
این رویکرد بار دیگر ثابت کرد که سه دولت اروپایی و آمریکا در ادعای خود مبنی بر حفظ اعتبار آژانس و همچنین تلاش برای دستیابی به یک توافق، صادق نیستند. آنها از هیچ اقدامی برای استفاده ابزاری از آژانس به منظور سوءاستفاده در روند سیاسی جاری فروگذار نکردهاند.
جمهوری اسلامی ایران با وجود تحفظ شدید نسبت به محتوا و جهت گیری قطعنامه ۲۱ نوامبر ۲۰۲۴ شورای حکام و مخالفت مشروع با رویکرد سه دولت اروپایی و آمریکا، به عنوان بانیان قطعنامه، بر اساس یک رویکرد اصولی مبتنی بر تعامل سازنده با آژانس بینالمللی انرژی اتمی در چارچوب حقوق و تکالیف مصرح ذیل معاهده عدم اشاعه سلاحهای هسته ای و موافقتنامه پادمان جامع، همکاریهای گسترده خود با آژانس را به طور صادقانه ادامه داد. در همین راستا، دو بار سفر مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تهران صورت پذیرفت و دو بار نیز میزبان معاون امور پادمان آژانس بود.
متأسفانه بهرغم این همکاریهای گسترده، گزارش جامع تهیه شده با وجود آنکه به همکاری ایران اذعان می نماید، لیکن منعکس کننده سطح واقعی این همکاریها نمیباشد. در این گزارش مدیرکل با استفاده گسترده از اسناد جعلی ارائه شده توسط رژیم صهیونیستی، اتهامات مغرضانه و بیاساس قبلی را مجدداً تکرار نموده است.
اتهامات درج شده در گزارش فعلی مدیرکل مبتنی بر ادعای معدود فعالیتها و مکانهای اعلام نشده در دهههای گذشته میباشد. این در حالی است که ایران بارها اعلام نموده که هیچ مکان یا فعالیت هستهای اعلامنشدهای نداشته است. در عین حال ایران با فراهم کردن زمینه برای آژانس از طریق اعطای دسترسی به مکانهای ادعایی و نمونهبرداری و ارائه اطلاعات و توضیحات مفصل در مناسبتهای مختلف در خصوص سوابق مکانهای مورد ادعا، همکاریهای لازم را با آژانس داشته است.
دیگر ایرادات مطرح شده در این گزارش حول موضوعاتی چون حق حاکمیتی کشور در پذیرش بازرسان، کد اصلاحی ۳/۱، بیانیه مشترک، سطح غنیسازی و نیتخوانی میباشد. در خصوص انتصاب بازرسان، در حالی که آژانس هم اکنون ۱۲۵ بازرس منتصب برای ایران در اختیار دارد، لغو انتصاب تعداد اندکی از بازرسان که بر مبنای حقوق حاکمیتی و مسلم جمهوری اسلامی ایران (ماده ۹ موافقتنامه پادمان جامع) صورت گرفته است، اقدامی کاملاً متعارف و براساس حقوق کشورهای عضو معاهده میباشد.
همزمان با تداوم همکاریهای جمهوری اسلامی ایران با آژانس در چهارچوب موافقتنامه پادمان جامع و نیز صدور بیانیههای مشترک، گزارش منتشر شده حاوی ارجاعاتی به مسائل جزئی و فراتر از ماموریت محوله، غیرمرتبط و فراپادمانی است.
جمهوری اسلامی ایران یادآور میشود عدم تفکیک صحیح میان تعهدات مبتنی بر معاهده عدم اشاعه و تعهدات داوطلبانه در چارچوب برجام از جمله ایرادات اساسی این گزارش است. گزارش مزبور به گونهای تهیه شده که برخی اقدامات داوطلبانه جمهوری اسلامی ایران بهصورت ناصحیح به عنوان تعهدات الزامآور پادمانی آورده شده است، در حالی که مبانی حقوقی چنین تفسیری مورد تایید اسناد بنیادین آژانس نمیباشد و جمهوری اسلامی ایران نیز چنین تعهد قانونی ندارد. علاوه بر آن، استناد به منابع اطلاعاتی ناموثق و انحرافی ارائه شده از سوی رژیم صهیونیستی به عنوان یک طرف ثالث غیرعضو در انپیتی که دارای سلاح کشتار جمعی بوده و مرتکب فجیعترین جنایات ضدبشری از جمله نسل کشی شده است، با اصول راستیآزمایی حرفهای آژانس مغایرت دارد.
موارد یاد شده، جمهوری اسلامی ایران را به این جمعبندی میرساند که ساختار و محتوای این گزارش متوازن نبوده و فاقد ارزیابی جامع و دقیق از عوامل مؤثر در وضعیت فعلی، از جمله خروج ایالات متحده از برجام و عدم پایبندی اساسی کشورهای اروپایی به تعهدات خود، میباشد.
جمهوری اسلامی ایران ضمن ابراز تأسف از انتشار این گزارش، که با اهداف سیاسی از طریق فشار بر آژانس تهیه شده است، اعتراض صریح خود را نسبت به محتوای آن اعلام مینماید. این گزارش فراتر از دامنه وظایف محوله به مدیرکل و در تعارض با الزامات حرفهای حاکم بر نهادهای بینالمللی، از جمله اصل بیطرفی، میباشد.
تکرار موضوعات بیاساس ادعایی که نمیتواند باعث اعتبار بخشی به این ادعاها گردد، همراه با ابراز نگرانی بیش از حد در این خصوص، صرفاً بهانهای برای فضاسازیهای سیاسی علیه جمهوری اسلامی ایران است. این در حالی است که رژیم نامشروع اسراییل بدون عضویت در معاهده انپیتی دارای زرادخانه هستهای بوده و همزمان تاسیسات هستهای صلح آمیز یک کشور عضو ان.پیتی را به حمله تهدید می نماید. متأسفانه مدیرکل آژانس بهرغم وظایف قانونی خود و درخواستهای مکرر جمهوری اسلامی ایران در محکومیت این تهدیدها، اقدامی نکرده است.
جمهوری اسلامی ایران مراتب تأسف عمیق خود را در مورد عدم رعایت بیطرفی و بی توجهی مدیر کل نسبت به رویکرد حرفهای خود با تأثیرپذیری از فشارهای سیاسی در تهیه و انتشار این گزارش ابراز داشته، نسبت به هرگونه بهرهبرداری سیاسی از مفاد این گزارش هشدار داده و مجدداً موارد زیر را مورد تاکید قرار میدهد:
● با توجه به فتوای مقام معظم رهبری، سلاح هستهای هیچ گونه جایگاهی در دکترین دفاعی ایران ندارد؛
● مطابق اصول بنیادین حقوق بینالملل، هیچ ممانعت و محدودیتی در برخورداری از حق ذاتی و غیرقابل انکار بهرهمندی از انرژی هستهای برای مقاصد صلح آمیز وجود ندارد؛
● برنامه غنیسازی ایران صرفاً برای اهداف صلح آمیز، تحت نظارت کامل آژانس قرار داشته و کاملاً شفاف بوده و مطابق با موافقتنامه پادمان جامع با آژانس میباشد؛
● اگر سیاستزدگی و نفاق سرلوحه دستور کار سه دولت اروپایی و آمریکا در آژانس نبود، تهیه چنین گزارش تکراری غیرمنصفانهای موضوعیت نداشت.
در پایان تاکید میشود چنانچه برخی کشورها قصد داشته باشند از همکاریها و تعاملات ایران با آژانس و رویکرد شفاف و اعتمادساز آن در فعالیتهای راستی آزمایی آژانس یا گزارش فعلی در جریان نشست شورای حکام سوء استفاده کنند، جمهوری اسلامی ایران اقدامات متناسبی در پاسخ به چنین رویکردی، در راستای صیانت از حقوق و منافع مشروع کشور، اتخاذ و اجرا خواهد کرد که تبعات و مسوولیت آن بر عهده آن کشورها خواهد بود.
هشدار ایران درباره تبعات اقدامات سیاسی در شورای حکام
رافائل گروسی مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، با سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه بهصورت تلفنی گفتگو کرد.
در این گفتوگو، دو طرف ضمن مرور آخرین تحولات مربوط به مذاکرات هستهای و رفع تحریمها، درباره گزارش تازه آژانس درباره ایران نیز تبادل نظر کردند.
عراقچی با اشاره به همکاریهای مستمر ایران با آژانس و انجام همه فعالیتهای هستهای تحت نظارت و در چارچوب موافقتنامه پادمان، تأکید کرد:
آژانس باید واقعیتها را منعکس کند
نباید اجازه داد برخی کشورها از آژانس بهعنوان ابزار فشار سیاسی علیه ایران استفاده کنند
وزیر خارجه همچنین خواستار آن شد که در نشست آتی شورای حکام، گروسی به روشنی سطح همکاریهای ایران را تبیین کند و نسبت به تبعات هرگونه اقدام سیاسی هشدار دهد.
او تأکید کرد:
«در صورت هرگونه تحرک نامناسب ایران واکنش مقتضی نشان خواهد داد و مسئولیت آن بر عهده طرفهایی است که آژانس را وارد بازی سیاسی خود کردهاند.»
منابع| ایسنا و انتخاب
