ایران درخواست توقف غنیسازی تا ۶۰ درصد را پذیرفت
«رافائل گروسی» مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در سخنرانی آغازین خود در نشست فصلی شورای حکام مدعی شد جمهوری اسلامی ایران با درخواست این نهاد برای توقف غنیسازی ۶۰ درصدی اورانیوم موافقت کرده است.
به گزارش اسپادانا خبر، گروسی بیان کرد:
بعد از گزارش قبلیام ذخایر اورانیوم با خلوص ۲۰ درصد و اورانیوم-۲۳۵ با خلوص ۶۰ درصد ایران افزایش داشته است.
وی ادامه داد:
در دیدارهای بلندپایه میان آژانس و ایران در ۱۴ نوامبر ۲۰۲۴ در تهران امکان گسترش نیافتن ذخایر اورانیوم-۲۳۵ با خلوص ۶۰ درصد از جمله اقدامات راستیآزمایی فنی ضروری آژانس برای تایید این موضوع مورد بحث قرار گرفت. در ۱۶ نوامبر ۲۰۲۴ راستیآزمایی آژانس نشان داد که ایران در تاسیسات غنیسازی فردو اجرای اقدامات مقدماتی با هدف متوقف کردن افزایش ذخایر اورانیوم -۲۳۵ تا خلوص ۶۰ درصد را آغاز کرده است. انتظار میرود که تعاملات میان آژانس و ایران در این زمینه ادامه بیابد.
مدیرکل آژانس گفت:
سه سال و ۹ ماه از زمانی میگذرد که ایران اجرای تعهدات هستهای خود ذیل برجام از جمله اجرای پروتکل الحاقی را متوقف کرد و از این رو سه سال و نیم از زمانی میگذرد که آژانس قادر بوده دسترسی تکمیلی داشته باشد. در نتیجه آژانس وقوف خود به تولید و ساخت سانتریفیوژها، روتورها و بیلوزها، آب سنگین و کنسانتره سنگ اورانیوم از دست داده است. ایران میگوید تمامی مواد، فعالیتها و محلهای هستهای لازم ذیل توافق پادمانی انپیتی خود را اعلام کرده است. اگرچه این سخنرانی مطابق ذرات یافت شده اورانیوم با منشاء انسانی در محلهای اعلامنشده در ایران از سوی آژانس است، آژانس باید از محل(یا محلهای) فعلی مواد هستهای یا تجهیزات آلودهای که دخیل بودهاند با خبر شود.
مدیرکل آژانس گفت:
ایران هنوز کد اصلاحی ۳.۱ را که وظیفه قانونی آن است اجرا نمیکند و اعلام کرده اجرای آن را متوقف کرده است. این مسائل پادمانی باقیمانده ناشی از (مسئله) وظایف ایران ذیل توافق جامع پادمانی آن است و باید حلوفصل شود تا آژانس بتواند تضمین کند برنامه هستهای ایران منحصرا صلحآمیز است.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی با اشاره به سفر اخیر خود به ایران گفت:
در دیدارهای بلندپایهام در ایران گفتوگوهای مفصلمان درباره مسائل بیانیه مشترک مارس ۲۰۲۳ از جمله مسئله ناهمخوانی در موازنه مواد هستهای و موارد احتمالی برای پرداختن به موضوع ورامین ادامه یافت.
او گفت:
ایران در دیدارهایم موافقت کرد که با بررسی پذیرفتن انتصاب چهار بازرس خبره آژانس به نگرانیهای ما درباره لغو انتصاب چند تن از بازرسان باتجربهمان در گذشته رسیدگی کند و این تصمیمی بود که از آن استقبال میکنم.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در یک نشست خبری نیز گفت:
«ایران پیشنهاد من برای عدم گسترش ذخایر اورانیوم غنی شده خود با خلوص ۶۰ درصد را پذیرفت و اقدامات اولیه برای انجام این پیشنهاد را شروع کرده است. آژانس و ایران با یکدیگر به این توافق رسیده اند و تحول بسیار مهمی است. شورای حکام باید برای صدور یا عدم صدور قطعنامه علیه ایران تصمیم بگیرد. به باور من تعهد ایران به عدم افزایش ذخایر اورانیوم ۶۰ درصدی خود بسیار مهم است. برای من مهم بود تا در طول سفرم به ایران با رئیسجمهور این کشور دیدار داشته باشم. تاریخچهای وجود دارد اما ایران خواستار همکاری با آژانس است و این اراده در طول دیدارهای دوجانبهام با رئیسجمهور و وزیر خارجه ایران آشکار بود. این سفر، سفری ۲ روزه بود. بازدید من از تأسیسات نطنز و فردو نیز بسیار مهم بود و درباره مسائل مهم، صحبتهای بسیار مفیدی داشتیم. این سفر کوتاه بود.»
گروسی در پاسخ به سؤال خبرنگار انگلیسی مبنی بر «کافی بودن پیشنهاد ایران» گفت:
«این کافی نیست اما پیشرفت و دستاوردی است که به دست آمده است. اینجا یک واقعیت وجود دارد و اقدامات ایران از سوی آژانس تأیید شده است. این اقدامی استوار در مسیر درستی است و باید اقدامات بیشتری صورت بگیرد.»
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی مدعی شد:
«در گفتوگوی من با مقامات ایرانی هیچ شرطی بر محدودسازی غنی سازی اورانیوم ۶۰ درصدی اعمال نشده بود اما با توجه به تحولات ممکن است این مسئله تغییر کند.»
او افزود:
«ان پی تی، درباره عدم اشاعه تسلیحات هستهای است و نگرانیهایی وجود دارد و همه جامعه جهانی درباره این مسئله نگران است. برای اولین بار از زمان فاصله گرفتن ایران از تعهدات خود،ایران اقدام تازهای اتخاذ کرد و باارزش است. آنها برای اولین بار تصمیم به توقف گرفتند و با در نظر گرفتن انپیتی این تحول بسیار مهمی است. زمانی که به ایران سفر میکنید، میبینید که سیاست ایران، تولید سلاح هستهای نیست و وزیر خارجه ایران به من وعده داد که تهران بهدنبال ساخت سلاح هستهای نیست اما بحثهایی درباره ساخت سلاح هستهای در پارلمان ایران وجود دارد.»
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی تصریح کرد:
«فردو تأسیسات مهمی است و با توجه به میزان اهمیت آن، میخواستم شخصا از آن بازدید کنم. فردو مکان خطرناکی نیست. بازدید از این تأسیسات بسیار مهم بود و در این تأسیسات تحقیقات بسیاری صورت میگیرد و پیشرفت ایران در ساخت آبشار سانتریفیوژ بسیار حائز اهمیت بود. همانطور که پیشتر گفتم، مقامات ایران در گفتوگو با من شرطی روی عدم گسترش ذخایر اورانیوم غنی شده خود با خلوص ۶۰ درصد نگذاشتهاند. بسیاری از تحلیلگران انتظار داشتند همه مسائل در طول سفر من حل شود و فکر میکنند سفر من دستاوردی نداشت اما این سفر بسیار مهم بود. در صورت به تصویب رسیدن قطعنامه باید دید که چه اتفاقی رخ خواهد داد. این به شورای حکام بستگی دارد.
گروسی در پاسخ به سؤال دیگری درباره ادعای مقامات رژیم صهیونیستی از جمله «بنیامین نتانیاهو» نخست وزیر این رژیم پیرامون آسیب وارد شدن به تأسیسات هسته ای ایران در پی حمله این رژیم به ایران گفت:
«هیچ صدمه ای به تأسیسات هستهای ایران وارد نشده است. شاید در گذشته این مسئله رخ داده باشد. به باور ما منطقه پارچین، تأسیسات هستهای نیست و هیچ اطلاعاتی مبنی به هستهای بودن این تأسیسات وجود ندارد. براساس قوانین بینالمللی تأسیسات هستهای نباید هدف حمله قرار گیرند و امیدوارم در گفتوگوهایم با مقامات اسرائیلی درباره این مسئله صحبت کنیم.»
مدیرکل آژانس بینالملل انرژی اتمی درباره بازدید خود از تأسیسات هستهای ایران تصریح کرد:
«گفتوگوی من با وزیر خارجه ایران، گفتوگوی سازنده و بسیار خوبی بود و مسائل بسیاری از جمله مسائل جاری در نشست شورای حکام را بررسی کردیم. قطعا دولت ایران بر اساس خواست خود تصمیم خواهد گرفت.»
گروسی در پاسخ به سوالی درباره «شتاب» آژانس برای ارائه گزارشی پیش از لغو ۶ قطعنامه تحریمی شورای امنیت علیه ایران در چارچوب قطعنامه ۲۲۳۱ گفت:
«برخی با نگاه به گزارشات ارائه شده در حال بررسی مکانیزم ماشه هستند اما رویکرد من، اقدامات پایدار است. هفته گذشته به ایران سفر کردم و دستاوردی کسب شد. قدم به قدم باید پیش رفت و دستاوردهای پایدار گرفت تا تقابل کمتر و روابط سازندهتر شود.»
