برنامه ای برای مذاکره با آمریکا نداریم
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه ایران در نشست خبری خویش درباره مذاکرات اخیر ایران و تروئیکای اروپایی گفت:
مذاکرات انجام شد و محور اصلی این گفتوگوها، موضوع هستهای و رفع تحریمها بود. جز این دو مورد مسئله دیگری در مذاکرات مطرح نشد.
به گزارش اسپادانا خبر، او اظهار داشت:
طرفهای اروپایی روایت خود را از این مذاکرات و مباحث مطرحشده ارائه میدهند اما این روایت لزوماً منطبق با واقعیت رخداده نیست و با دیدگاه جمهوری اسلامی ایران تفاوت دارد. ما بهصراحت تأکید کردهایم و بار دیگر تأکید میکنیم که طرفهای اروپایی به دلایلی که پیشتر نیز بارها اعلام شده صلاحیت و اختیار استفاده از سازوکار موسوم به «مکانیسم ماشه» را ندارند. چنین حقی برای آنها وجود ندارد و ما اساساً با این اقدام مخالف هستیم. موضع خود را نیز بهصورت سریع و شفاف به اطلاع طرفهای اروپایی رساندهایم. طرفهای اروپایی مدتهاست تلاش کردهاند از یک نقطه یا یک مبحثی که در قطعنامه ۲۲۳۱ وجود دارد بهعنوان یک اهرم مذاکراتی برای اعمال فشار استفاده کنند. ما تأکید کردهایم که این ابزار قطعاً کارایی ندارد. اتفاقی که در چند هفته اخیر رخ داد این بود که اساساً اعتبار قطعنامه ۲۲۳۱ توسط طرفهای اروپایی در پی حمایت آنها از تجاوز نظامی رژیم صهیونیستی و ایالات متحده آمریکا به ایران زیر سؤال برده شد بنابراین از آن زمان به بعد، با توجه به نقض فاحش تعهداتشان حتی این پرسش مطرح است که آیا طرفهای اروپایی میتوانند خود را بهعنوان طرفهای متعهد به برجام تلقی کنند یا خیر. از این نکته حقوقی که بگذریم طرفهای اروپایی اساساً صلاحیت استفاده از این ابزار برای بازگرداندن تحریمها را ندارند. ما این موضوع را بهصراحت هم در مذاکرات روز جمعه و هم پیش از آن اعلام کردهایم. آنها نیز بهخوبی آگاهاند که در صورت سوءاستفاده از این محمل حتماً با واکنش مقتضی از سوی جمهوری اسلامی ایران مواجه خواهند شد. چنین اقدامی نهتنها موضوع را پیچیدهتر خواهد کرد، بلکه بدون تردید، مضرات آن متوجه طرفهای اروپایی و رژیم صهیونیستی خواهد شد. این تهدیدها بهطور طبیعی واکنشهایی را در سطح جامعه ما در پی داشته است، هم در سطح نخبگان و هم در سطح افکار عمومی بنابراین، ما نسبت به این مباحث آگاه هستیم، اما امیدواریم طرفهای مقابل حتماً متوجه مخاطرات مترتب بر سوءاستفاده از فرایندهایی که در قطعنامه ۲۲۳۱ پیشبینی شده باشند و از پیچیدهتر کردن این موضوع پرهیز کنند.
بقائی با بیان این که بیش از ۱۵۰ صفحه سند درباره جنایات رژیم صهیونیستی و آمریکا ثبت شده است گفت:
ما این کار را از همان روزی که تجاوز رژیم صهیونیستی آغاز شد، انجام دادهایم. بالغ بر ۱۵۰ صفحه سند حداقل بهعنوان مکاتبات و نه ضمائم آن که بسیار بیشتر است، در سازمان ملل متحد و سایر سازمانهای مربوطه ثبت کردهایم. کمیتهای در معاونت حقوقی ریاستجمهوری ایجاد شده که وزارت امور خارجه، از طریق بخش حقوق بینالملل خود، در آن عضویت و نقش فعال دارد. ما این موضوع را بهصورت جدی پیگیری میکنیم. موضوع شناسایی مبانی صلاحیتی و سایر ابعاد حقوقی نیز بهصورت کاملاً جدی در دستور کار ما قرار دارد.
او گفت:
موضع ما در خصوص غنیسازی خیلی صریح توسط وزیر محترم امور خارجه بیان شد. ما فکر میکنیم صورتمسئله بسیار ساده است: اگر قرار است جمهوری اسلامی ایران عضو معاهده عدم اشاعه باقی بماند، این ماندن باید همراه با بهرهمندی از حقوق و مزایای مترتب بر این عضویت باشد. نمیتوان انتظار داشت کشوری عضویت خود را در معاهده عدم اشاعه ادامه دهد، اما از حقوق تصریحشده در این معاهده، بهویژه در زمینه استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، محروم بماند. بنابراین، تکلیف ادامه برنامه هستهای ایران، از جمله غنیسازی، کاملاً روشن است. در خصوص جزئیات مربوط به وضعیت موجود در تأسیسات هستهای ما که هدف حملات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفتهاند ما منتظر دریافت گزارشهای مربوطه از سازمان تخصصی ذیربط یعنی سازمان انرژی اتمی هستیم. در مورد آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز باید بگویم که ما همچنان طرف موافقتنامههای پادمان هستیم. قرار است یک شیوهنامه جدید با آژانس تعریف کنیم، با در نظر گرفتن مصوبه مجلس شورای اسلامی که برای ما الزامآور است تا ببینیم چگونه میتوانیم همکاریها را ادامه دهیم. احتمالاً ظرف دو هفته آینده، یکی از مقامهای آژانس از ایران بازدید خواهد کرد و در جریان این دیدار، قرار است درباره ابعاد فنی این موضوعات گفتوگو صورت گیرد
بقایی گفت:
بهشرطی عضو انپیتی میمانیم که از حقوقمان در این معاهده ازجمله حق غنیسازی بهرهمند باشیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه ادامه داد:
اگر تحریمهای شورای امنیت سازمان ملل مجدداً علیه ایران اعمال شود حتماً واکنش ما انجام خواهد شد چون ما هیچ دلیل و مبنایی برای این کار نمیدانیم. تکرار میکنم اصولاً هیچ مبنای حقوقی برای بازگرداندن این تحریمها وجود ندارد. تاکید ایران این هست که در موعد مقرر موضوع ایران از دستور کار شورای امنیت سازمان ملل متحد باید خارج شود؛ هر چیزی غیر از این از نظر ما غیرقابل پذیرش است.
بقایی در واکنش به به اظهارات وزیر خارجه فرانسه گفت:
به هیچ عنوان درباره توانمندیهای دفاعیمان گفتگو نمیکنیم؛ ایران فقط درباره هستهای و تحریمها مذاکره میکند. در مورد مسائل دفاعی، ایران بهویژه در شرایط کنونی، بیش از گذشته بر حفظ و تقویت توان بازدارندگی خود تأکید دارد. برای ملت ایران روشن شده است که اتکا به توانمندیهای بومی و دستاوردهای دانشمندان داخلی، تنها راه مؤثر برای دفاع از کشور در برابر تهدیدات خارجی است. موضوعات دفاعی ایران به هیچ عنوان در دستور کار مذاکرات قرار ندارد و درباره آن مذاکرهای صورت نخواهد گرفت. چنانکه در نشست سهجانبه اخیر نیز صرفاً درباره موضوعات هستهای و رفع تحریمها گفتوگو شد.
او با بیان این که به هیچ عنوان نمیتوان به پایبندی رژیم صهیونیستی به آتشبس مطمئن بود گفت:
ما به توانمندیهای دفاعی و نظامی خودمان مطمئن هستیم. در خصوص همه مواردی که تاکنون در طول این ۸ دهه آتشبس ایجاد شده، توسط رژیم صهیونیستی نقض شده است. آن چیزی که برای ما اطمینان بخش هست در رابطه با رژیم صهیونیستی و هر طرف طمع کار دیگری نسبت به آب و خاک ایران، توانمندی دفاعی و نظامی خودمان هست که قطعاً هر متجاوزی را از تکرار تجاوزاتش پشیمان خواهد کرد.
او در پاسخ به سوالی درباره ادعای «دونالد ترامپ» رئیس جمهور آمریکا مبنی بر حق نداشتن ایران برای غنیسازی اورانیوم تصریح کرد:
«اجازه دهید درباره سخنانی که برای مصارف داخلی آمریکا مطرح میشود صحبتی نکنم. موضوع ایران مشخص است و نیازی به تکرار ندارد.»
سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران در پاسخ به سوالی درباره ادعای رژیم صهیونیستی مبنی بر خواسته ایران ترور مقامات آمریکایی تأکید کرد:
«این فضاسازیها از هشت ماه قبل آغاز شد. هدف از این هیاهوها، وارونه جلوه دادن شرایط است. این مسئله بسیار وقیحانه است. کسانی که خود ایران را تهدید میکنند و حتی تهدیدات خود علیه ایران را عملی کردند و جمعی از شریفترین شهروندان ایران را به قتل رساندند بسیار وقیحانه است. اهداف رژیم صهیونیستی مشخص است. آنها در تلاش هستند تا مظلوم نمایی کنند. آنها به دنبال ایجاد هیاهو در فضای رسانهای آمریکا هستند. شما نمیتوانید علیه مقامات یک کشور اظهاراتی سخیف بیان کنید و انتظار داشته باشید ملت آن کشور واکنشی نشان ندهند.»
سخنگوی وزارت خارجه ایران در پاسخ به سوالی درباره ادعای «مارکو روبیو» وزیر امور خارجه آمریکا مبنی بر درخواست کمک ایران از روسیه، چین و کره شمالی در طول جنگ تحمیلی تصریح کرد:
«واقعیت این است که قرار نیست درباره هر ادعای ساختگی یا حرف بیربطی واکنش نشان دهیم. وی قوه تخیل بسیار قوی دارد و بافتههای تخیلی خود را بهعنوان حقیقت و خبر منتشر میکند.»
بقائی در پاسخ به سوالی درباره شروط ایران برای از سرگیری مذاکرات ایران و آمریکا و نیاز دریافت ضمانتی از سوی آمریکا مبنی بر عدم حمله این کشور به ایران تصریح کرد:
برنامهای برای مذاکره با آمریکا نداریم. زرگترین عامل تضمین کننده، قدرت ایران است. آمریکا علاوهبر ارتکاب به یک جنایت بینالمللی، ضربه شدیدی به اصل دیپلماسی و مذاکره وارد کرد. این مسئله را نباید دست کم گرفت. اینکه هنگامی که ۲ کشور برای ادامه دادن مذاکرات توافق کردند، طرف دیگر نایب خود را برای تجاوز به کشور دیگر تشویق کند بیسابقه است. حمله به تأسیسات هستهای ایران که تحت نظارت ۲۴ ساعته آژانس بود نیز غیرقابل قبول است. هیچ توجیهی برای انجام این حمله وجود ندارد. نکتهای که مذاکرهکنندگان ما تاکید کردند این است که شرط هر مذاکرهای تغییر رفتار و نگاه نسبت به اصل مذاکره است. قرار نیست مذاکره یا دیپلماسی یک ابزاری برای زورگویی و ارعاب طرف مقابل باشد. مادامی که ما اطمینان حاصل کنیم که مصالح و منافع ما از طریق مذاکره تامین میشود، حتما در استفاده از دیپلماسی درنگ نخواهیم کرد.
او در پاسخ به سوالی گفت:
«دیدگاه کشورها به مجازات اعدام متفاوت است. موضوع تعیین مجازات و نحوه اجرای آن برعهده کشورهاست که براساس مواضع قانونی خود تصمیم گیری میشود. مجازات اعدام در ایران برای شدیدترین جنایات تعیین شده است. تلاش قوه قضاییه ایران این است که این موارد را به جرایم خیلی شدید محدود کند.»
